گاو تازه زا و اهمیت عملکرد صحیح سامانه ایمنی

در زمان زایمان، گاوها با بیماری هایی روبرو می شوند که می توانند روی سلامتی و متعاقب آن تولید دام در سال های آینده تأثیرگذار باشد. در هفته های اول شیردهی دام ها ممکن است مبتلا به ورم پستان و متریت شوند و یا اثرات سوء بلندمدت  تب شیر و کتوز را متحمل شوند که مربوط به عفونت رحم، جابه جایی شیردان و لنگش است.

برای اینکه متوجه شویم که چگونه می توان از این بیماری های متابولیکی و یا سایر بیماری ها پیشگیری نمود باید چگونگی حفظ سلامت دام ها توسط سامانه ایمنی در زمان زایمان بیان شود. سلامت دام ها در زمان زایمان توسط سامانه ایمنی در زمان زایمان بیان شود که عمدتاً بوسیله تغذیه دام ها در زمان خشکی تعیین می گردد.

سامانه ایمنی گاو

عمده ترین وظیفه سامانه ایمنی در گاو ، مانند انسان، جلوگیری از ورود عوامل بیماری زا به درون بدن دام و در صورت ورود از بین بردن آنها می باشد. هنگامی که این عوامل بیماری زا به بافت ها و اندام ها صدمه می زنند سامانه ایمنی آنها را بازیابی و بهبود می بخشد. سامانه ایمنی این وظایف را توسط دو راهکار ایمنی ذاتی یا درونی دام و یا از طریق ایمنی اکتسابی انجام می دهد.

سامانه دفاعی در گاو تازه زا

ایمنی ذاتی یا درونی، اولین خط دفاعی در برابر عوامل بیماری زا می باشد که توسط بدن دام ایجاد می شود و با حمله به عفونت، آنها را از بین برده و بافت یا عضو را بازیابی و بهبود می بخشد. این عمل به همان سرعتی انجام می شود که مثلا پارکینگ آپارتمان شما آتش گرفته و سامانه خودکار پارکینگ به صورت خودکار عمل کرده و آن را خاموش می کند.

سامانه ایمنی ذاتی همانند یک زرادخانه جنگی بزرگ عمل می کند که از آن می توان هنگام حمله عوامل بیماری زای مهاجم استفاده نمود. پوست، اشک و غشای موکوسی، نخستین خطوط دفاعی هستند. بعد از آن عوامل شیمیایی، پروتئین و سلول های میزبان به مکان آسیب دیده حمله می کنند که به نوع عفونت و مکانی که عفونی شده است بستگی دارد و در نهایت فرآیند حذف عفونت آغاز می شود.

سامانه ایمنی ذاتی

بخشی از پاسخ سامانه ایمنی ذاتی، تورم و التهاب بافت عفونی می باشد. درد، قرمزی و حرارت ناشی از التهاب، یک مانع حفاظتی است که با افزایش جریان خون و پلاسما به عنوان یک مانع در برابر عوامل بیماری زای بیشتر، عمل می کند و هم یک مسیر برای مایعات و پروتئین می باشد. سامانه ایمنی اکتسابی هنگامی فعال می شود که سامانه ایمنی ذاتی، توانایی غلبه بر عوامل بیماری را نداشته باشد. هنگامی که عفونت شدید شود سایر گروه های سلولی نیز برای مبارزه با عفونت فعال می شوند. این سلول ها دارای توانایی بسیار جالبی هستند زیرا که می دانند که چگونه و کجا به عوامل بیماری زا حمله کنند و برای این فعالیت طراحی شده اند. ما بعضی از این عوامل مبارزه کننده را تحت عنوان ایمنوگلوبین ها و لنفوسیت ها می شناسیم.

سامانه ایمنی اکتسابی

سامانه ایمنی اکتسابی به سرعت وارد عمل نمی شود و مدتی طول می کشد تا چگونگی مبارزه با عوامل بیماری زا را تشخیص دهد، در چنین زمانی است که آنتی بیوتیک ها برای انسان یا دام تجویز می شود تا بتوانند با ضربه ای که به عوامل بیماری زا وارد می کنند به سامانه ایمنی در بهتر انجام دادن وظایفش کمک کنند.

رایج ترین بیماری مزمن در گاوداری ها

رایج ترین بیماری مزمن در گاوداری ها مخصوصا در گاوهای تازه زا، ورم پستان می باشد. توانایی گاو تازه زا در غلبه بر بیماری ورم پستان همبستگی بسیار زیادی با سلامت سامانه ایمنی دام در زمان زایمان دارد ولی متأسفانه عوامل تغذیه ای و هورمونی بسیار زیادی در زمان زایمان تأثیرگذار هستند.

کورتیزول، هورمونی است که در زمان زایمان آزاد می شود و گاوها را مستعد ابتلا به ورم پستان می کند. هنگامی که پستان و مجرای سرپستانک گاو تازه زا در معرض عوامل بیماری زایی مانند E.Coli قرار می گیرد و سامانه ایمنی آنها به خوبی عمل نمی کند، دام به احتمال زیاد به ورم پستان کلی فرمی مبتلا می شود. در حقیقت، هر زمان که گاو تازه زا در معرض تنش باشد و میزان کورتیزول دام بالا رفته باشد با احتمال بیشتری به ورم پستان مبتلا می شود.

در سال های اخیر ارتباط زیاد عفونت رحمی با اختلال در عملکرد سامانه ایمنی نیز ثابت شده است. اگر غشاهای جنینی به موقع از رحم دفع نشوند و گاو تازه زا در مکان هایی کثیف رها گردد احتمال ورود عوامل بیماری زا به رحم وجود دارد. دلیل عدم خروج غشاهای جنینی ناشی از سایر بیماری های متابولیکی مانند تب شیر تحت بالینی می باشد.

جنبه مهم دیگر حفظ سلامت سامانه ایمنی دام، سرعت حذف عفونت و بازگشت به حالت طبیعی بافت عفونی می باشد. همگی شما می دانید که در ورم پستان های شدید، کارتیه ها به شدت صدمه می بینند و برای مدت طولانی نمی توانند شیر تولید کنند. همین موارد برای عفونت های رحمی هم صادق است و رحم به سرعت ترمیم نمی شود. چنین گاوهایی تلقیح و آبستن نمی شوند و باید به سرعت به کشتارگاه فرستاده شوند. همچنین همه ما تلیسه های جوان را دیده ایم که به پنومونی شدید مبتلا هستند و ریه های آنها به شدت صدمه دیده و هرگز به خوبی رشد نمی کنند و بهره وری پائینی دارند.

تجویز آنتی بیوتیک

سالهاست که تجویز آنتی بیوتیک به صورت گسترده به عنوان یک راه حل وسیع و سریع به علت عملکرد نامناسب سامانه ایمنی تجویز می شود. از آنجایی که آنتی بیوتیک ها همواره در زمان و مکان مناسب تأثیرگذار گذار هستند و باعث درمان دام بیمار می شوند، روزهای استفاده از آنها به منظور ایجاد مصونیت سپری شده است.

باقیمانده های دارویی در مواد خوراکی نیز به مدت طولانی باعث ایجاد مقاومت آنتی بیوتیکی می شوند. علاوه بر این، آگاهی عمومی در باره باقیمانده های دارویی در مواد خوراکی برای پرورش دهندگان گاو شیری مشکلات بیشتری را ایجاد کرده است بنابراین، آنها باید با مدیریت صحیح سلامت دام از ایجاد بیماری ها در دام جلوگیری کنند.

توازن انرژی منفی را در گاو تازه زا به حداقل برسانید

برای جلوگیری از اختلال در عملکرد سامانه ایمنی باید به تغذیه گاو در زمان قبل از زایمان و بعد از زایمان و مخصوصا متابولیسم انرژی، توجه خاصی داشته باشیم. پیشگیری یا به حداقل رسانی موازنه منفی انرژی در دام ها باعث حفظ و عدم اختلال در سامانه ایمنی آنها می شود. بدین منظور باید انرژی متابولیسمی کافی از طریق جیره گاو در دوره انتظار زایش و هفته های اول بعد از آن تا پیک تولید شیر فراهم شود.

فراهم کردن انرژی از طریق جیره به مقدار کافی در هفته های قبل از زایش، فراخوان چربی بدن دام را به حداقل می رساند و میزان انرژی کافی برای تولید شیر بالا را فراهم می کند. اسیدهای چرب غیراستریفه تولید شده از فراخوان چربی زیاد، باعث تولید اجسام کتونی شده که به سامانه ایمنی دام لطمه وارد می کند. تنش حاصل از کتون ها باعث کاهش توانایی کبد در تولید گلوکز می شود که منتج به افزایش کمبود انرژی می گردد.

سامانه ایمنی گاو تازه زا و متابولیسم مواد خوراکی دارای ارتباط نزدیکی هستند. پروتئین ها، اسید آمینه ها، ویتامین ها و مواد معدنی به همراه انرژی متابولیسمی برای ایجاد و حفظ لوکوسیت ها، لنفوسیت ها، نوتروفیل ها و ماکروفاژها نیاز است که همگی در مبارزه با عفونت نقش دارند.

خوراک دام سنگین: انواع کنسانتره گاو شیری ، کنسانتره گاو انتظار زایش (گاو آبستن) ، کنسانتره تلیسه (گاو غیرشیری) ، کنسانتره گاو خشک ، کنسانتره گوساله پرواری ، کنسانتره استارتر گوساله

خوراک دام سبک: کنسانتره گوسفند پرواری ، کنسانتره عمومی گوسفند ، کنسانتره میش شیرده ، کنسانتره میش آبستن سنگین ، کنسانتره فلاشینگ گوسفند ، کنسانتره استارتر بره و بزغاله

برای مشاهده قیمت خوراک دام و خرید خوراک دام از کارخانه تولید خوراک دام (اینجا کلیک کنید)

منبع: نشریه صنعت گاو شیری ، هوردز دیری من (شرکت تعاونی وحدت)

فیلم کوتاه از فرآیند تولید در کارخانه خوراک دام دستچین

1- مواد اولیه (جو، ذرت، کنجاله های سویا، کلزا، آفتابگردان، سبوس گندم) وارد کارخانه خوراک دام شده، مواد اولیه پس از بازدید و در صورت لزوم کنترل کیفیت آزمایشگاه تخلیه می گردند. 2- چنانچه ضایعاتی در مواد اولیه وجود داشته باشد جداسازی می گردند. 3- نهاده ها آسیاب شده و به ذرات ریز متناسب با تغذیه دام هدف تبدیل می شوند. مجموعه مواد اولیه شامل غلات و کنجاله های آسیاب شده وارد میکسر می شوند. همزمان ریز مغذی های خاص که بطور طبیعی در نهاده ها وجود ندارند به ترکیب افزوده می گردند. مواد به طور یکنواخت و همگن با یکدیگر مخلوط می شوند. 4- مواد مخلوط شده وارد دستگاه کاندیشنر می شوند. ملاس چغندر برای خوش خوراک شدن و چسبندگی ذرات به مخلوط اضافه می گردد. همزمان تزریق بخار به منظور میکروب زدایی، پخت و تسهیل هضم خوراک در دستگاه گوارش دام  انجام می گردد. 5- محصول نهایی در دستگاه پلت ساز تحت فشار بالا قرار می گیرد. طی این فرآیند مواد به کنسانتره پلت (توده های فشرده فشنگی) تبدیل می شوند. 6- دانه های پلت به مدت معینی تحت جریان شدید هوا قرار می گیرند. در این فرآیند دانه های پلت رطوبت خود را از دست داده، خشک و خنک می گردند. 7- انتقال به سیلوهای نگهداری و بارگیری به مقصد مراکز مصرف.

فیلم کمک به درمان گاو تازه زا که به علت کمبود کلسیم زمین گیر شده است

همزمان با زایمان گاو شیری، حیوان با مشکلات زیادی مواجه می شود که کمبود کلسیم گاو برای تولید شیر یکی از بزرگترین آنها می باشد. به منظور تأمین کلسیم مورد نیاز در پستان برای تولید آغوز، گاوها باید حداقل دو برابر کلسیمی که برای رشد در اختیار جنین قرار می دهند را از طریق آزادسازی اضافی کلسیم ذخیره شده در استخوان و دریافت اضافی از طریق جیره جذب کنند. گاودار باید بداند که با آغاز شیردهی و تنها طی یک ساعت نیاز گاوها به کلسیم بالا می رود و ممکن است به آنها شوک وارد شود و در نتیجه گاو شیری عملکرد ماهیچه ای و اسکلتی خود را از دست می دهد.

فیلم در باره چگونگی کنترل نفخ شکم گوساله و گاو

شما باید کاملاً در جهت کاهش عوامل ایجاد نفخ شکمبه ای تلاش کنید. چرای گاو با شبدر یا یونجه تازه باعث بروز نفخ شکم گاو از بهار تا پائیز می شود. نفخ در گوساله هایی که شکمبه آنها کامل رشد نکرده است رایج تر است زیرا دوازدهه آنها در اثر گاز یا مایعات متورم می شود. کلیپ آموزشی جهت کنترل نفخ شکم گوساله و پیشگیری از تلف شدن گوساله در فرآیند پرورش گوساله. لطفاً با نظرات خود از ما حمایت کرده و سبب دلگرمی ما شوید.

فیلم کوتاه از یک گاوداری تمام اتوماتیک در کشور آمریکا

در این بازدید با قسمتهای مختلف یک گاوداری تمام اتوماتیک شامل شیردوشی تمام اتوماتیک، حمل شیر، محل استراحت گاوهای شیرده و تغذیه گاو شیرده آشنا شوید.

فیلم یک گاوداری متوسط شیری در کشور هلند

این فیلم قسمتهای مختلف یک گاوداری شامل بهاربندها، گوساله دانی، انبار سیلوی ذرت و سایر قسمتهای یک گاوداری متوسط شیری را به تصویر کشیده است.

فیلم مراحل شیردوشی در گاوداری صنعتی

در این ویدیو با مراحل شیردوشی در گاوداری صنعتی شامل: ضدعفونی پستان گاو قبل از دوشش ، دوشیدن مکانیزه گاو ، تمیز کردن پستان گاو بعد از دوشش و … آشنا می شوید.

فیلم آشنایی با علائم ظاهری ورم پستان گاو شیری

علائم ظاهری ورم پستان در شرایطی که آلودگی همه پستان ها را درگیر نکرده و در تمامی مجاری منتشر نشده باشد چیست و در این صورت چه مراحلی برای درمان گاو مبتلا به ورم پستان باید طی شود؟

فیلم آموزشی در باره ابتلا به ورم پستان گاو شیری

یکی از مشکلاتی که اغلب افرادی که به پرورش گاو شیری اشتغال دارند مشکل بیماری ورم پستان در گاو شیری می باشد. در این ویدیوی کوتاه آموزشی با مکانیسم ابتلا به ورم پستان در گاو شیری آشنا شوید.

فیلم آموزشی تشخیص و درمان ورم پستان در گاو شیری

در این ویدیوی آموزشی با چگونگی تشخیص ورم پستان گاو شیری و همچنین با نحوه درمان ورم پستان گاو شیری در یک واحد پرورش گاو شیری آشنا شوید.

فیلم آموزشی شاخ سوزی گوساله

فیلم آموزشی شاخ سوزی گوساله تلاشی برای کمک به مدیریت بهتر گاوداری است. شاخ سوزی یک عمل ضروری برای ایمنی انسان و حیوان از سوی انجمن دامپزشکی شناخته شده است.

فیلم آموزشی خارج کردن میخ از سم گاو

در یک مزرعه پرورش گاو شیری ممکن است با مواردی همچون فرو رفتن میخ به سم گاو شیری روبرو شوید. در آن صورت باید هر چه زودتر اقدام به خارج کردن میخ از سم گاو کنید تا دچار عفونت سم نشود. در این ویدیوی آموزشی ساده و کوتاه با چگونگی خارج کردن میخ از سم گاو آشنا می شوید.

فیلم سم چینی گاو

سم چینی منظم در دامداری ها در کنار رعایت بهداشت عمومی دامداری راهکار مؤثری برای کنترل درماتیت انگشتی و جلوگیری از لنگش در گاوداری ها و فارم های پرورشی است.

فیلم عمل آوری سیلاژ ذرت

عمل آوری سیلاژ ذرت علوفه ای شامل مراحل برداشت ذرت علوفه ای ، حمل ذرت علوفه ای ، فشرده سازی ذرت علوفه ای ، سیلو کردن ذرت علوفه ای.

فیلم خلاصه شده از جمع آوری ذرت علوفه ای تا عمل آوری سیلاژ ذرت

فرآیند جمع آوری ذرت علوفه ای ، فشرده سازی ذرت علوفه ای و پوشاندن سیلاژ ذرت.

فیلم چگونگی تولید سیلاژ ذرت بسته بندی

ذرت علوفه ای بسته بندی و عمل آوری شده یا سیلوی ذرت تخمیر شده یکی از اصلی ترین اجزای تشکیل دهنده خوراک دام در دامداری ها و گاوداری ها و مراکز پرورش گاو شیری است. در این ویدیوی آموزشی با چگونگی تولید سیلوی ذرت بسته بندی شده به صورت استاندارد آشنا می شوید.